Zorgpaden, een uitleg over de weg naar grip en zicht

Door Melle Wijma.

Zorg gaat over mensen. Cijfers ook. Een uitleg van Zorgpaden.  Meer weten? www.zorgpaden.online. 

Inderdaad, dit stuk gaat over mensen. Misschien wel jouw partner, familie, kennis, of buren. Om precies te zijn gaat het over hoe gemeenten en zorgaanbieders data kunnen gebruiken om betere zorg te leveren. Of beter gezegd; zouden moeten gebruiken om betere zorg te leveren.

Gemeenten en zorgaanbieders zitten met elkaar op een enorme berg data. Samen weten zij wie welke zorg krijgt, hoe lang het duurt, of er wachtlijsten zijn, hoeveel het kost en of het resultaat oplevert. Met al die gegevens gebeurde aanvankelijk niets. Dat kwam vooral doordat gemeenten en zorgaanbieders vanaf 2015 (toen ze gingen samenwerken) eerst aan elkaar moesten wennen. De gegevensuitwisseling kwam niet lekker op gang. Inmiddels loopt het wel wat beter en ontstaat er relevante data. Maar wat schetst onze verbazing? Het wordt voornamelijk gebruikt om kosten te drukken.

Zonde. Met al die data kun je zoveel meer. De gegevens gaan namelijk over mensen. Waarom gebruiken we het daar dan niet voor? Transitiepartners ontwikkelde samen met vijf gemeenten Zorgpaden. Van 2015 tot en met 2017 zetten wij (anoniem) per cliënt op een rij welke zorg er werd gebruikt en welke trajecten er gelijktijdig en navolgend starten. Maar ook wie naar wie doorverwijst, of trajecten werden afgerond, of er meer zorg nodig bleek, enzovoort.

zorgpaden, transitiepartners

Het resultaat is concreet en voor meerdere doeleinden bruikbaar. Uiteraard kunnen gemeenten en zorgaanbieders het gebruiken voor inkoop- en contractmanagement. Zorgpaden splitst immers voor iedere gemeente per zorgaanbieder alle zorgtrajecten uit. Het maakt gemeenten en zorgaanbieders ook onderling vergelijkbaar. We zien dus ook dat Zorgpaden worden ingezet als benchmark en om kosten te monitoren. Het laat mooi per zorgvorm zien hoeveel er wordt gebruikt en wat het kost.

Prima, maar dat is dus allemaal niet waar dit artikel over gaat. Wij willen een lans breken om Zorgpaden in te zetten waar ze volgens ons voor zijn bedoeld; namelijk voor mensen. De data in onze pilot leert ons dat van alle eerste 1000 zorgtrajecten er zo’n 600 werden beëindigd. En om het dan toch over geld te hebben: het eerste traject kost bovendien relatief weinig.

Het lijkt weinig zinvol voor gemeenten om die fictieve groep van 1000 mensen in de toegang tot de zorg intensief te begeleiden. Het is arbeidsintensief, de maatschappelijke kosten zijn hoog en het rendement is laag. Bovendien vraag je aan mensen om door hoepels heen te springen die ze helemaal niet door hoeven.

Dat beeld verandert drastisch nadat mensen voor de vierde keer in een zorgtraject moeten starten. Na het vierde traject stromen er steeds minder mensen uit. Ze blijven dus in zorg en de bijbehorende kosten stijgen. Het aantal mensen dat na een vijfde of zesde zorgtraject nog uitstroomt wordt kleiner en kleiner. Dit zijn natuurlijk mensen met meer complexe problemen. Wij zagen in ons project gevallen waarin mensen binnen een termijn van twee jaar meer dan 20 zorgtrajecten starten. Het behoeft geen betoog dat werkelijk niemand daar baat bij heeft. Op de allereerste plaats de cliënt zelf natuurlijk niet. Niemand zit erop te wachten om 20 keer van het kastje naar de muur te gaan. Maar ook voor aanbieders en gemeenten zijn dit complexe situaties. Daarom ligt de toekomst van Zorgpaden voor ons in een actief gebruik dat zich richt op casemanagement.

Wij moeten de data waarover wij beschikken inzetten om gerichte oplossingen te vinden voor cliënten. Dat vraagt om strakke regie die decliënt in deze fase vaak zelf niet meer heeft. In het ene geval ligt de regie bij de cliënt zelf, dan weer bij een wijkteam, maar ook bij zorgaanbieders. Hoe het ook geregeld is, het is belangrijk dat er een krachtige actor is die handelt. Dat kan uiteraard anoniem en binnen de wettelijke (privacy) regels. Vervolgens is het zaak om relevante partijen om tafel te krijgen en een integrale oplossing te vinden. Dat is vaak maatwerk en soms duurder op de korte termijn, maar meestal goedkoper en effectiever op de lange termijn. Het is boven alles een stuk menselijker dan 20 zorgtrajecten in twee jaar.

Daarom is dit artikel een pleidooi voor gemeenten en zorgaanbieders om hun data op orde te krijgen, beter te gebruiken en afspraken met elkaar te maken. Spreek samen af wat een goed moment is om een signaal in te bouwen en wie er vervolgens regie voert. Niet voor onszelf. Ook niet voor de euro’s, maar voor onze partners, familieleden, vrienden, kennissen en buren.

Wil je meer weten over het gebruik van Zorgpaden? Neem vrijblijvend contact op met Joep.

melle, medewerker transitiepartners

Melle Wijma

Telefoon : 06 – 27 58 85 82
E-mail : m.wijma@transitiepartners.nl